Sığırcılıkta rastlanan en önemli hastalıkların başında gelir. Özellikle Besi Sığırcılığında Solunum Sistemi Hastalıkları en büyük kayıba neden olan hastalıklar olma özelliğini sürdürmektedir.
Kayıplar:
1-Ağırlık Kayıpları
2-Ölümlerle Olan Kayıplar
3- Tedavi Masrafları A.B.D.'de Besi yerlerindeki hastalıklarda klinik tanıların 3/4'ünde, otopsi tanılarının 2/3'ünde Solunum Sistemi hastalıkları sorumlu bulunmuştur. Lober Pneumoni tarzında seyreden Shipping Fever olarak da anılan besi sığırlarındaki YOL VURGUNU çok faktörlü enfeksiyon hastalıklar grubundandır.
a-Dispozisyon Yaratan Faktörler (Stress faktörleri)
b-Viruslar
c-Bakteriler
Dispozisyon Faktörleri: Açlık, susuzluk, aşırı sıcak ve soğuk, toz, nakliye, yorgunluk, ani iklim değişiklikleri, ahır hijyeninin iyi olmayışı, mineral madde noksanlıkları, vitamin noksanlıkları, buzağılarda sütten kesme döneminin stresi.
Viruslar: Parainfluenza 3 virusu, Respiratory Syncytial virus, IBR virusu, Adenoviruslar, BVD (Bovine Viral Diarrhea) virusu, Herpesviruslar, Enteroviruslar, Parvoviruslar, Reoviruslar, Rhinoviruslar.
Bakteriler: Pasteurella haemolytica, Pasteurella multocida, Pneumococ, Streptococ, Haemophilus somnus, Mycoplasmalar, Clamydialar, Cornyebacterium. Ölüm sebebi öncelikle Pasteurella lardır. Şiddetli stres ve predispozisyon faktörleri solunum yolundaki yıkımlanmanın ilk safhasında yer alır. Daha sonra bakteriyel pneumoni oluşur.
Deneysel olarak bakteriyel pneumoni olayları yaratmak genellikle başarılı olmamıştır. Başlangıçta stres faktörleri ve viruslar ile oluşan bir yıkımlanmanın ardından bakteriyel enfeksiyon ve hastalık kendini gösterir. Ölüm sebebi ise genellikle Pasteurella ların oluşturduğu pneumoni tablosudur.
Tipik klinik solunum yolu hastalığı Sığırların besi yerlerine gelişlerini takip eden birkaç gün ve hatta birkaç saat içinde başlar. 150-250 kg. canlı ağırlık arasındaki danalarda Morbidite %20- 80, ölüm (Mortalite) % 1-100 ldur. Ölüm hipoksemi ve toksemi sebebi ile olur.
Buzağılarda ise hastalığın çıkış zamanı daha çok sütten kesme zamanıyla ilişkilidir. Lober Pneumonilerin Besi sığırlarının başlıca hastalığı olmasındaki en büyük sebep danaların toplu olarak bulundukları yerlerdir. Bunların başında hayvan pazarları gelmektedir. Yine farklı yerlerden gelmiş danalar pazar yerlerinde olduğu gibi, taşıma araçlarında da birlikte olduklarında hastalık etkenleri bulaşır. Hastalığın besi yerine geldikten birkaç gün ya da birkaç saat sonra hemen kendini göstermesinin sebebi budur.
Solunum yolu hastalıklarının tek bir enfeksiyon ajana bağlı olması nadirdir. Enfeksiyona katılan ve yol açan en önemli virus grupları ile diğer mikroorganizmaları inceleyelim.