Bovine Ephemeral Fever - Sığırların Üçgün Hastalığı
Yaz aylarında enzootiler halinde görülen ve üç günlük ateşli devresi olan viral bir enfeksiyondur. Öldürücü bir hastalık olmamakla beraber , süt verimi düşmesine neden olduğu için ekonomik önemi vardır. Ayrıca mastitis'e karşı duyarlılığı artırır. Östrusu geciktirir.
Etiyoloji ve Epidemiyoloji:
Rhabdovirüslar'dan bir virus tarafından meydana getirilir. Virüsün 4 serotipi vardır. Deneysel olarak hamster ve farelere nakledilebilir.
Kontak suretiyle bulaşma olmaz. Virüs sokucu sinekler tarafından nakledilir. Bir çok bölgede , sokucu sineklerin bol olduğu yaz aylarında görülür. Ülkemizde de görülmektedir.
Hastalığın yeni girdiği yerlerde morbidite %100 dolaylarında çıkar. Enzooti bölgelerinde %5-10 dolayında görülür.
Sadece sığırlara mahsus bir hastalıktır. 6 aylıktan büyük danalarda ve her yaştaki sığırlarda rastlanır. Kolostrum antikorları buzağıları en az 3 ay korur. Besili hayvanlar zayıflara kıyasla hastalığı daha şiddetli geçirir.
İnkubasyon süresi 2-10 gündür. Virüs lenf yumruları , akciğer ve dalakta ürer. Viremi devresini takiben , lenf yumrularına ve kaslara lokalize olur.
Semptomlar
Ani olarak beden ısısı artar , süt verimi düşer , iştah azalır. Solunum sayısı ve kalp frekansı yükselir. Seroz burun ve gözyaşı akıntıları görülür. Bazı hastalarda hafif ishal vardır. Hayvan sürekli başını sallar. Kaslarda titremeler vardır. İskelet kasları takatsizdir. Hayvan yatmak ister. Boyun , sırt ve omuz kaslarında şişlikler meydana gelmiş olabilir.
Hastalığın 2. günü ilk günkü semptomlar devam eder. Kaslardaki ağrı , tutuk yürüyüş hali daha belirgin hale gelmiştir. Klonik kas kontraksiyonları şekillenebilir. Akut furbur'dekine benzer şekilde vücudunu tutar.
Üçüncü gün beden ısısı, solunum ve nabız nispeten düşme eğilimine girer. Hayvan yemeye içmeye başlar. Fakat kaslardaki tutukluk 2-3 gün daha devam eder. Hastaların tümü 3-5 gün içinde klinik şifaya kavuşur.
Bazı gebe inekler " abortus " yapabilir. Yanlış yutma sonucu " aspirasyon pnömoni "şekillenmesi de olagandır. Ender olarak deri altı empysem i ve akciger emphysemi ile de komplike olabilir.
Otopsi Bulguları
Lenf yumruları şiş , ödemli , serozalar hiperemik , yer yer peteşilerle bezeli , abomazum hiperemik , barsak mukozası hiperemik , eklemlerde synovial membranlarda dejeneratif bozukluklar, bazen akciger emphysem i ve brochiolitis tablosu saptanır.
Tedavi
En yakın Veteriner Hekiminize başvurunuz. Tedavisi sadece sekonder enfeksiyonlara karşı ve immun sistemi destekleyici olarak yapılır..
Kontrol
1. Yaz mevsiminde sokucu sineklerle mücadele edilir.
2. Ephemeral fever e karşı "ölü " ve "adjuvantlı atenue virus aşıları" geliştirilmiştir. Bu aşılar sinek mevsiminden önce 2 defa uygulanmaktadır.